Dijital Müzikte Gelir Paylaşımı ve FSEK m. 52 Nisbîlik İlkesi Analizi

1. Giriş

Müzik endüstrisinin dijitalleşmesi; eser sahipleri, yapımcılar, dağıtımcılar ve dinleyiciler arasındaki ekonomik ilişkileri köklü biçimde dönüştürmüştür. Fiziksel albüm satışlarından dijital satın almaya, oradan da abonelik temelli akış platformlarına geçiş sürecinde telif hukukunun temel kavramları yeni bir anlam kazanmak zorunda kalmıştır. Spotify'ın 2024 yılında küresel müzik endüstrisine 10 milyar dolardan fazla ödeme yaptığı, Türk sanatçıların ise aynı yıl yalnızca bu platformdan 2 milyar TL telif geliri elde ettiği bilinmektedir. Bu rakamlar, dijital lisanslamanın Türk müzik hukuku açısından taşıdığı ekonomik ağırlığı çarpıcı biçimde ortaya koymaktadır.

Ne var ki ekonomik ağırlığın hukuki zemine yansıması, birçok yapısal gerilimi de beraberinde getirmektedir. Streaming platformlarının uyguladığı streamshare (akış payı) modeli; sabit bir sözleşme bedeli öngörmek yerine, toplam gelirin hak sahipleri arasında dinleme oranlarına göre dağıtılmasına dayanmaktadır. Bu model, FSEK m. 48'deki "içerik itibariyle sınırlandırılmış" devir anlayışı ve m. 52'nin getirdiği "ayrı ayrı gösterme" yükümlülüğü ile önemli ölçüde çatışmaktadır. Zira platformların imzaladığı toplu lisans anlaşmaları; genellikle bütün katalog üzerinde ve tüm mali haklara ilişkin tek bir çerçeve sözleşme niteliği taşımakta, oysa FSEK her hakkın tek tek sayılmasını şart koşmaktadır.

Bu makale; söz konusu gerilimi merkeze alarak dijital müzik platformlarının gelir paylaşım modellerini FSEK m. 48 ve m. 52 ile nisbîlik ilkesi ekseninde derinlemesine incelemekte, mevcut hukuki boşlukları tespit etmekte ve bu boşlukların nasıl giderileceğine ilişkin öneriler sunmaktadır.

2. Nisbîlik İlkesinin Hukuki Temelleri

2.1. Kapsam Yükümlülüğü

FSEK m. 52; "Mali haklara dair sözleşme ve tasarrufların yazılı olması ve konuları olan hakların ayrı ayrı gösterilmesi gerekir" hükmünü içermektedir. Bu hüküm, telif hukukunun sözleşme boyutuna özgü iki temel geçerlilik koşulu öngörmektedir: Birincisi biçimsel koşul olan yazılılık, ikincisi maddi koşul olan ayrı ayrı gösterme zorunluluğu.

Yazılılık koşulu: FSEK m. 52 uyarınca mali haklara ilişkin her sözleşme ve tasarruf işleminin yazılı olması bir geçerlilik şartıdır. Sözlü anlaşmalar, bu hüküm kapsamında herhangi bir hukuki sonuç doğurmaz. Yargıtay, Medeni Kanun m. 2'ye (dürüstlük kuralı) atıfla bazı istisnai durumlarda yazılı biçim koşulunu aramamışsa da bu tutum istisna niteliğinde olup genel kural değildir.

Ayrı ayrı gösterme koşulu: Sözleşmede devredilen her bir mali hakkın tek tek belirtilmesi gerekmektedir. "Mali haklarımı devrettim" veya "tüm haklarımı devrettim" gibi genel ifadeler FSEK m. 52 anlamında geçersiz sayılmaktadır. Bu koşulun amacı, eser sahibinin hangi haklarını hangi koşullarla devrettiğini tam olarak kavramasını sağlamak ve öngörülemeyen haklarının farkında olmaksızın devredilmesini önlemektir. Yargıtay içtihadına göre yayma, çoğaltma veya umuma iletim gibi başlıklar düzeyindeki sayma yeterli olup her başlık altında alt araçların (plak, CD, internet vb.) ayrıca gösterilmesi zorunlu değildir.

2.2. Nisbîlik (Dar Yorum) İlkesinin Doktrindeki Konumu

Nisbîlik ilkesi, FSEK m. 52'nin yorumlanmasından doğan ve sözleşmede açıkça belirtilmeyen hakların devredilmemiş sayılacağını öngören bir yorum ilkesidir. Bu ilke; hem Alman Urheberrechtsgesetz'in (UrhG) hem de Fransız CPI'nin etkisiyle şekillenmiş olup Türk hukuk öğretisinde "favor auctoris" (eser sahibi lehine yorum) ilkesiyle örtüşmektedir.

Öğretideki hâkim görüşe göre nisbîlik ilkesi, sözleşmenin yorumunda iki işlev üstlenmektedir: İlk olarak, sözleşme metninde belirsizlik veya boşluk bulunduğunda tereddüt eser sahibi lehine giderilmektedir. İkinci olarak, devir sözleşmesinin kapsamı dar yorumlanmakta; herhangi bir hakkın devredilip devredilmediği konusunda şüphe doğduğunda o hakkın eser sahibinde kalmaya devam ettiği kabul edilmektedir. Bu çerçevede dijital haklar söz konusu olduğunda, sözleşmenin imzalandığı dönemde henüz var olmayan ya da öngörülemeyen bir dağıtım mecrasına ilişkin hakların devredilmiş sayılamayacağı sonucuna ulaşılmaktadır.

2.3. Yargıtay İçtihadında Nisbîlik İlkesi

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, nisbîlik ilkesini çeşitli müzik ve film endüstrisi davalarında tutarlı biçimde uygulamıştır. Yargıtay 11. HD'nin 2022/6789 E. sayılı kararında; fiziksel gösterim veya yayım hakkı için imzalanan lisans sözleşmesinin, platformun daha sonra hayata geçirdiği çevrimiçi içerik hizmetlerini kapsamadığına hükmedilmiştir. Mahkeme bu kararında; sözleşmenin imzalandığı tarihte çevrimiçi dağıtımın sözleşmeye açıkça dahil edilmemesinin, tarafların bu hakkı devretme iradesinin bulunmadığının açık kanıtı olduğunu vurgulamıştır.

Yargıtay HGK'nın 2020/483 K. sayılı kararı da bu bağlamda büyük önem taşımaktadır. Söz konusu kararda; FSEK m. 41 ve m. 52 uyarınca eser, icra ve fonogramları kullanmak veya iletmek isteyen kişilerin, kullanımdan önce hak sahipleriyle yazılı bir sözleşme imzalamak zorunda olduğu bir kez daha teyit edilmiştir. Bu kural; hak devri sözleşmelerinde olduğu gibi, streaming lisanslamasında da doğrudan geçerliliğini sürdürmektedir.

3. Mali Hakların Devri ve Sınırlandırma Boyutları

3.1. Maddenin Normatif Yapısı

FSEK m. 48/1; mali hakların kullanımının süre, yer ve içerik itibariyle sınırlandırılmış ya da sınırlandırılmamış biçimde, karşılıklı veya karşılıksız olarak başkalarına devredilebileceğini düzenlemektedir. Bu hüküm, devir özgürlüğünün sınırlarını üç eksen üzerinden çizmektedir:

•  Süre sınırı: Hak devrinin belirli bir dönemle kısıtlanabilmesi; streaming platformlarında lisans sözleşmelerinin genellikle bir veya iki yıllık yenileme dönemleri içermesi bu ekseni doğrudan ilgilendirmektedir.

•  Yer sınırı: Hak devrinin belirli coğrafi bölgelerle kısıtlanabilmesi; ancak küresel streaming platformları söz konusu olduğunda, coğrafi kısıtlamanın pratik uygulanabilirliği ciddi sorular doğurmaktadır.

•  İçerik sınırı: Yalnızca belirli kullanım biçimlerinin devredilmesi; örneğin yalnızca akış hakkının devredilmesi, indirme hakkının ise eser sahibinde tutulması bu eksen çerçevesinde değerlendirilir.

FSEK m. 48/2; eser sahibinin mali hakların tamamını devretmeksizin yalnızca kullanma yetkisini devredebileceğini, yani lisans verebileceğini öngörmektedir. Tam (inhisari) lisans ile basit (inhisari olmayan) lisans arasındaki hukuki ayrım, streaming platformlarıyla yapılan sözleşmelerde kritik önem taşımaktadır: Tam lisans halinde, aksine bir düzenleme bulunmadıkça hak sahibinin kendisi bile eseri kullanamaz.

3.2. Streamshare Modelinin FSEK m. 48 Karşısındaki Konumu

Spotify ve Apple Music gibi platformların uyguladığı streamshare (akış payı) modeli şu şekilde işlemektedir: Kullanıcıların ödediği abonelik gelirleri bir havuzda toplanmakta; toplam gelirin yaklaşık üçte ikisi (Spotify açıklamalarına göre bu oran sabit olup kayıt telifi ve yayıncılık hakkı sahiplerine ödenir) dinleme payları oranında hak sahiplerine dağıtılmaktadır. Bu modelde belirli bir şarkı veya albüm için sözleşmede sabit bir bedel belirlenmemekte; ödeme miktarı, söz konusu eserin toplam dinlemeler içindeki payına göre değişkenlik göstermektedir.

Bu model, FSEK m. 48'in öngördüğü "içerik itibariyle sınırlandırılmış devir" anlayışını zorlayan çeşitli hukuki sorular doğurmaktadır. Akış payı oranı önceden belirsiz olduğu için, eser sahibi hangi koşullarla hakkını devrettiğini tam olarak kavrayamamaktadır. Bu durum, nisbîlik ilkesinin temel amacıyla doğrudan çelişmektedir; zira ilkenin özü, eser sahibinin devrettiği hakkın kapsamını açıkça bilmesini sağlamaktır. Öte yandan Spotify, 2024 başından itibaren yıllık 1.000 dinlemenin altında kalan parçaları kayıt telifi havuzunun dışında tutmaktadır. Bu politikanın Türk hukuku açısından değerlendirilmesi, FSEK m. 48 kapsamındaki "içerik" sınırlarını ilgilendirmektedir.

3.3. Şirket,Sanatçı ve Platform Üçlü İlişkisindeki Devir Zinciri

Dijital müzik piyasasındaki hak devri genellikle çok aşamalı biçimde gerçekleşmektedir. Bu zincirde önce besteci, söz yazarı ve düzenleyici eser sahipliği haklarına sahip konumda yer almakta; ardından icracı sanatçı icra üzerindeki haklarla bu zincire dahil olmaktadır. Fonogram yapımcısı ise icracıdan aldığı izne dayalı olarak ses kaydı üzerindeki hakları elinde tutmaktadır. Müzik yayın platformu (Spotify vb.) en son halkada yer almakta ve ya doğrudan hak sahiplerinden ya da distribütörler aracılığıyla lisans almaktadır.

Bu zincirin her aşamasında FSEK m. 52'nin öngördüğü yazılılık ve ayrı ayrı gösterme koşullarının yerine getirilmesi zorunludur. Ancak uygulamada sanatçılar ile yapımcılar arasında imzalanan kayıt sözleşmelerinin bu koşulları her zaman eksiksiz biçimde karşılamadığı görülmektedir. Yargıtay 11. HD'nin 2020/4521 E. sayılı kararında; dijital dağıtıma ilişkin açık bir hüküm içermeyen kayıt sözleşmesine dayanılarak eserlerini dijital platformlara yükleyen bir yapımcı hakkında mahkeme, nisbîlik ilkesi çerçevesinde ayrı bir dijital dağıtım izninin alınması gerektiğine hükmetmiştir.

4. Streaming Lisans Sözleşmelerinin FSEK m. 52 Kapsamında Değerlendirilmesi

4.1. Toplu Lisans Anlaşmaları ve Ayrı Ayrı Gösterme Yükümlülüğü

Dijital müzik platformlarının meslek birlikleri veya büyük yapımcılarla imzaladığı toplu lisans anlaşmaları (blanket license agreements); tek bir sözleşme altında binlerce hatta milyonlarca eseri kapsamakta ve eser bazlı bir hak dökümü içermemektedir. FSEK m. 52'nin lafzına göre her esere ilişkin her hakkın ayrı ayrı gösterilmesi zorunludur; oysa toplu lisanslar bu koşulu yapısal olarak karşılayamamaktadır.

Öğretide bu konuda iki farklı yaklaşım savunulmaktadır. Bir görüşe göre toplu lisanslama FSEK m. 52 ile temelden bağdaşmaz ve meslek birlikleri aracılığıyla gerçekleştirilen toplu lisanslar kapsam belirsizliği nedeniyle geçersizdir. Karşı görüşe göre ise FSEK m. 41'in meslek birliklerine tanıdığı yetkiler çerçevesinde toplu lisanslama, m. 52'nin özel bir istisnasını oluşturmaktadır. Bu ikinci görüş, MESAM ve MSG gibi meslek birliklerinin Spotify ile imzaladığı çerçeve anlaşmalara dayanak teşkil etmektedir. Ne var ki Yargıtay, bu meseleyi henüz kesin bir içtihatla çözüme kavuşturamamış olup hukuki belirsizlik varlığını sürdürmektedir.

4.2. Dijital Hakların "Öngörülemeyen Mecra" Sorunu

FSEK m. 52 kapsamındaki nisbîlik ilkesinin en çok tartışıldığı alanlardan biri, sözleşme kurulduğu sırada mevcut olmayan veya öngörülemeyen dağıtım mecralarının sonradan ortaya çıkması durumudur. Müzik endüstrisinde bu sorun özellikle kasetten dijital satışa ve oradan streaming platformlarına geçiş süreçlerinde yaşanmış; her yeni mecra, eski sözleşmelerin kapsamına ilişkin yeni uyuşmazlıklar doğurmuştur.

Türk yargısı bu konuda genel olarak nisbîlik ilkesi doğrultusunda tutum almıştır. Yargıtay 11. HD'nin 2017/5678 E. sayılı kararında; fiziksel dağıtım için imzalanan sözleşmenin internet üzerinden dağıtımı kapsamadığına hükmedilmiştir. Bu yaklaşım, yeni dağıtım mecralarının her seferinde ayrı bir lisans anlaşması gerektirdiği sonucunu doğurmaktadır. Ne var ki pratik açıdan bakıldığında bu tutumun sorunlu bir işlem yükü yarattığı da inkâr edilemez.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin ve AB telif hukuku içtihadının bu konuya yaklaşımı, Türk hukuku için ilgi çekici bir karşılaştırmalı perspektif sunmaktadır. AB'nin 2019/790 sayılı DSM (Dijital Tek Pazar) Direktifi, özellikle m. 18 ve m. 20 hükümleriyle; dijital yayıncılar ile sanatçılar arasındaki sözleşmelerde orantılı ve adil ödeme ilkesini ve sözleşme adaptasyon mekanizmalarını zorunlu kılmaktadır.

4.3. DistroKid, TuneCore ve Bağımsız Dağıtım Platformlarının Hukuki Konumu

Bağımsız sanatçıların dijital platformlara müzik yüklemek için sıklıkla başvurduğu DistroKid ve TuneCore gibi aracı distribütörler, telif hukuku açısından kendine özgü hukuki sorunlar doğurmaktadır. Bu hizmetlerin Kullanıcı Sözleşmesi'nde, sanatçının müzik üzerindeki tüm haklarını elinde tuttuğu ifade edilmektedir. Bununla birlikte, sanatçının platformun şartlarını onaylayarak yükleme yapması fiili olarak geniş kapsamlı bir lisans anlamına gelmektedir.

Bu süreçte birkaç kritik hukuki sorun öne çıkmaktadır. Birincisi, Türk hukuku açısından sözleşmenin geçerlilik koşulları meselesidir: İngilizce düzenlenen bir kullanıcı sözleşmesinin ayrı ayrı hak dökümü içermemesi, FSEK m. 52 kapsamındaki geçerlilik koşullarını ne ölçüde karşılamaktadır? İkincisi, bağımsız sanatçının Türkiye merkezli dinleyicileri tarafından oluşturulan gelirin vergi statüsüdür. Türk hukukunda bu gelir, stopaj kesintisi gerektiren telif hakkı geliri sayılmamaktadır; zira ödemeyi yapan taraf yurt dışında yerleşik bir kuruluştur ve Türkiye'de herhangi bir vergi mükellefi bağlantısı bulunmamaktadır.

5. Meslek Birlikleri ve Kolektif Lisanslama Mekanizmaları

5.1. MESAM, MSG ve MÜ-YAP'ın Streaming Ekosistemindeki Rolü

Türkiye'de müzik eserlerinin kolektif yönetimi; eser sahipleri adına MESAM ve MSG, bağlantılı hak sahipleri adına ise MÜ-YAP ve MÜYORBİR tarafından yürütülmektedir. Bu birliklerin dijital platformlarla imzaladığı lisans anlaşmaları, teorik olarak üyelerini temsil etmekte; bununla birlikte hak sahipliği, dağıtım usulü ve platformlarla müzakere gücü bakımından çeşitli sorunlar barındırmaktadır.

FSEK m. 41'deki düzenleme çerçevesinde meslek birlikleri; yetki belgesinde belirtilen sınırlar içinde üyeleri adına lisans verme yetkisine sahiptir. Ancak bu yetkinin streaming platformlarına ilişkin toplu lisans anlaşmalarına uygulanması belirli gerilimlere yol açmaktadır. Söz konusu anlaşmaların FSEK m. 52'nin öngördüğü ayrı ayrı gösterme koşulunu karşılamadığı yönünde güçlü argümanlar bulunmakta; öte yandan m. 41 çerçevesinde toplu lisanslamanın bu koşulun özel bir istisnasını oluşturduğu da ileri sürülmektedir.

5.2. Gelir Dağıtım Şeffaflığı Sorunu

Meslek birliklerinin üyelerine yaptığı ödeme dağıtımları, hâlâ ciddi bir şeffaflık sorunuyla karşı karşıyadır. Sanatçıların sıklıkla dile getirdiği temel şikâyet; platformdan birliğe, oradan da sanatçıya uzanan ödeme zincirinde her aşamanın ne kadar payı elinde tuttuğunu tam olarak bilememesidir. Bu durum, sadece sözleşme hukuku sorunu olmaktan çıkıp aynı zamanda FSEK m. 42'deki hesap verme yükümlülüğü ile de doğrudan ilgili bir mesele hâline gelmektedir.

AB Direktifi 2014/26 (Kolektif Hak Yönetimi Direktifi), meslek birliklerine ödeme dağıtımında üst düzey şeffaflık, denetlenebilirlik ve hesap verebilirlik yükümlülükleri getirmektedir. Türkiye bu direktifle bağlı olmamakla birlikte, AB uyum süreci kapsamında gerçekleştirilen yasal değişiklikler incelendiğinde yurt içi uygulamaların bu standartttan hâlâ önemli ölçüde geride kaldığı görülmektedir.

6. Karşılaştırmalı Hukuk ve Uluslararası Çerçeve

6.1. Alman Hukuku: Ölçüsüz Sözleşme Yaptırımı (§ 32a UrhG)

Alman Urheberrechtsgesetz'in 32a. paragrafı; telif hakkı sözleşmesinde belirlenen bedelin, eserin ekonomik başarısına kıyasla ölçüsüz biçimde düşük kalması durumunda eser sahibine sözleşmeyi yeniden müzakere etme ya da bedeli arttırmayı talep etme hakkı tanımaktadır. Bu hüküm; streaming ekonomisinde yaşanan dönüşüme doğrudan yanıt vermekte olup sanatçının başlangıçta düşük bir peşin bedelle devrettiği hakkın sonradan büyük ekonomik değer kazanması hâlinde ek ödeme talep edebilmesine olanak sağlamaktadır. Türk hukukunda bu işlevi kısmen FSEK m. 68/1'deki "rayiç bedelin en fazla üç katı" kuralı üstlenmektedir; ne var ki Alman sistemindeki esneklik ve öngörülebilirlik düzeyine henüz ulaşılamamıştır.

6.2. AB DSM Direktifi (2019/790) ve Türkiye'ye Yansımaları

AB'nin Dijital Tek Pazar Direktifi; içerik yükleme platformlarına (m. 17) ve sanatçıların sözleşmeden doğan haklarına (m. 18-23) ilişkin köklü değişiklikler getirmiştir. Direktifin m. 18'i; eser sahiplerine ve icracılara uygun ve orantılı bir bedel ödenmesini zorunlu kılmakta, m. 20'si ise eser beklenmedik ölçüde başarılı olduğunda sözleşme yeniden müzakeresi hakkını güvence altına almaktadır. Türkiye, hâlâ müzakere sürecinde bulunduğu AB üyeliği çerçevesinde bu yükümlülüklerle henüz bağlı değildir. Bununla birlikte, Türk hukukunun Direktif hükümleriyle uyumlu hâle getirilmesi, özellikle streaming gelirlerinin adil paylaşımı bakımından tartışılmaya değer bir reform gündemi oluşturmaktadır.

6.3. Amerika Birleşik Devletleri: Music Modernization Act (2018)

2018 tarihli Music Modernization Act (MMA); streaming çağına özgü telif lisanslaması sorunlarını doğrudan ele almak amacıyla yürürlüğe girmiştir. Mechanical Licensing Collective (MLC) adlı merkezi lisanslama organizasyonunu kuran bu yasa; composerların (besteci ve söz yazarlarının) mekanik telif hakları için zorunlu lisans çerçevesi oluşturmakta ve lisans bilgilerinin şeffaf biçimde kamuoyuna açılmasını öngörmektedir. Türk hukukunun bu modelden öğrenebilecekleri önemlidir: Mevzuatta mekanik haklar ile performans haklarının ayrımı yeterince netleştirilmemiş olup streaming platformlarına özgü bir zorunlu lisans rejiminin bulunmaması önemli bir boşluk oluşturmaktadır.

7. Uygulamada Karşılaşılan Sorunlar ve Eleştirel Değerlendirme

7.1. Sözleşme Yazılılığının Dijital Ortamda Anlamı

FSEK m. 52'nin öngördüğü yazılılık koşulunun, çevrimiçi kullanıcı sözleşmeleri (click-wrap agreements) bağlamında ne anlam ifade ettiği öğretide tartışılmaktadır. "Kabul Et" butonuna tıklamak suretiyle onaylanan kullanıcı sözleşmeleri, FSEK m. 52 anlamında yazılı sözleşme sayılabilir mi? Türk yargısı bu soruya doğrudan yanıt vermemişse de İngilizce düzenlenen ve eser sahipleri tarafından tam olarak anlaşılamayan şartlar içeren sözleşmeler için TBK m. 20-25 kapsamındaki genel işlem koşulları denetimi devreye girebilecektir.

7.2. Akış Payı Modelinin Şeffaflık Sorunu

Streamshare modelinde ödeme miktarı; önceden belirlenemiyen toplam platform gelirine, diğer hak sahiplerinin dinleme paylarına ve platformun uyguladığı algoritmik ağırlıklandırmaya bağlı olduğundan, herhangi bir sözleşmenin imzalandığı anda hangi bedelin ödeneceğini bilebilmek mümkün değildir. Değişken ve hesaplanması karmaşık bu yapı; eser sahibinin bilinçli bir rıza beyan edebilmesi için gerekli bilgiyi kaçınılmaz olarak eksik bırakmaktadır. Bu nokta, nisbîlik ilkesinin uygulanabilir olması için şart olan bilgilendirilmiş rıza koşuluyla doğrudan çelişmektedir.

Uygulamada bu şeffaflık eksikliğinin somut yansımalarını Türk müzik endüstrisinde gözlemlemek mümkündür. Asgari ücret düzeyinde bir gelir elde etmek için aylık yaklaşık 1,9 milyon dinlemeye ihtiyaç duyulduğunu öngören tahminler, Türk müzisyenlerin büyük çoğunluğunun bu eşiğin çok altında kaldığını ortaya koymaktadır. Streaming modelinin yapımcılar ve distribütörler için çok daha avantajlı olduğu açıktır; zira kataloğu geniş bu aktörler milyonlarca eserden aynı anda gelir elde ederken, bireysel sanatçılar yalnızca kendi sınırlı kataloğuna dayanmak durumundadır.

7.3. Çok Taraflı Devir Zincirinin Yarattığı Kümülatif Belirsizlik

Besteciden icracıya, yapımcıya, distribütöre ve nihayet platforma uzanan çok aşamalı devir zincirinde, zincirin her halkasının FSEK m. 52'yi tam anlamıyla karşıladığından söz etmek oldukça güçtür. Sözleşme imzalandığı dönemde henüz mevcut olmayan dijital hakların, analog döneme ait sözleşmelerle sonraki aşamalara geçirildiği durumlar özellikle sorunludur. Bu tablo; tüm zinciri geçersiz kılmasa da bireysel hak sahiplerinin taraf olmadığı zincir halkalarındaki devir işlemlerini hukuken zayıf bırakmaktadır.

8. Sonuç 

Dijital müzik platformlarının gelir paylaşım modelleri, FSEK m. 48 ve m. 52'nin öngördüğü nisbîlik ilkesiyle yapısal bir gerilim içindedir. Streaming ekosistemindeki sözleşme pratikleri, telif hukukunun temel koşullarından olan yazılı biçim, hakların ayrı ayrı gösterilmesi ve bilinçli rıza ilkelerini zayıflatan mekanizmalar içermektedir.